All-on-4 ve All-on-6

All-on-4 ve All-on-6, tam dişsiz bir çenede ya da dişlerin tamamının çekilmesi gereken durumlarda, sırasıyla dört veya altı implant üzerine tek parça sabit bir protez yapılmasına dayanan tedavi yaklaşımlarıdır. Amaç, hareketli protez yerine yerinde sabit duran ve çiğneme işlevini destekleyen bir diş sırası elde etmektir.

All-on-4 ve All-on-6 nedir?

All-on-4, bir çenedeki tüm dişleri taşıyan sabit protezin dört implant üzerine yerleştirildiği bir yöntemdir. Bu yöntemde öndeki iki implant dik, arkadaki iki implant ise belirli bir açıyla yerleştirilir. Açılı yerleştirme, üst çenede sinüs boşluğundan ve alt çenede sinir kanalından uzak durarak mevcut kemiğin daha verimli kullanılmasını sağlar.

All-on-6 ise aynı mantıkla, protezin altı implant üzerine taşındığı yaklaşımdır. Protez, hasta tarafından takılıp çıkarılmaz; implantlara vidalı olarak bağlanır ve gerektiğinde yalnızca hekim tarafından sökülebilir.

Geleneksel tam protezler damak ve diş eti üzerine oturarak tutunur; zamanla altlarındaki kemiğin erimesiyle gevşeyebilir. İmplant destekli sabit protezler ise kuvveti implantlar aracılığıyla kemiğe iletir ve üst çenede damağı kapatmayan bir tasarımla hazırlanabilir. Bu özellikler, çiğneme ve konuşma sırasında protezin yerinden oynaması ile ilgili şikâyetlerin azaltılmasına yardımcı olabilir.

All-on-4 ile All-on-6 arasındaki fark nedir?

Temel fark, protezi taşıyan implant sayısıdır. Altı implant, çiğneme kuvvetlerinin daha fazla noktaya dağılmasını sağlar ve implantlardan biriyle ilgili bir sorun yaşandığında protezin desteğini korumaya yardımcı olabilir. Ancak altı implant yerleştirebilmek için çenede daha geniş bir alanda yeterli kemik bulunması gerekir.

Dört implantlı yaklaşım ise kemik hacminin sınırlı olduğu bazı durumlarda, ek kemik grefti ihtiyacını azaltabilir. Hangi yaklaşımın uygun olduğu kemik miktarına, çene yapısına, karşı çenedeki dişlerin durumuna ve ısırma kuvvetine göre belirlenir.

All-on-4 ve All-on-6 kimlere uygundur?

Bu yaklaşımlar genellikle şu durumlarda değerlendirilir:

• Bir veya iki çenesinde hiç dişi kalmamış kişiler
• İleri diş eti hastalığı nedeniyle kalan dişlerinin korunamayacağı belirlenen hastalar
• Hareketli protezinin tutuculuğundan ve konforundan memnun olmayanlar
• Sabit bir çözüm isteyen ve her diş için ayrı implant yapılmasına yeterli kemiği bulunmayan hastalar

Kontrolsüz diyabet, yoğun sigara kullanımı, ileri diş sıkma alışkanlığı ve bazı ilaç tedavileri planlamada dikkatle değerlendirilmesi gereken durumlardır. Kalan dişlerin korunup korunamayacağı kararı, ayrıntılı bir periodontal muayeneyle verilir; kurtarılabilecek dişler için önce diş eti hastalıkları tedavisi seçenekleri değerlendirilir.

Tedavi nasıl planlanır?

Planlama, ağız içi muayene, fotoğraflar, ölçü veya dijital tarama ve 3B tomografi ile yapılır. Tomografi, implantların yerleştirileceği bölgelerdeki kemiğin miktarını ve kalitesini, sinüslerin ve sinir kanalının konumunu gösterir.

Ağızda kalan dişler varsa her biri ayrı ayrı değerlendirilir. Çekilmesi planlanan dişlerdeki iltihaplı odaklar ve diş eti hastalığı, implantların iyileşmesini etkileyebileceğinden tedavi planına dahil edilir. Genel sağlık durumu, kullanılan ilaçlar ve sigara alışkanlığı da bu aşamada ayrıntılı olarak sorgulanır.

Planlama yalnızca cerrahi açıdan değil, protez açısından da yapılır: dişlerin uzunluğu, gülüş hattı, dudak desteği, konuşma ve çiğneme işlevi birlikte değerlendirilir. Bazı vakalarda dijital planlamaya dayalı cerrahi rehberler kullanılabilir. Periodontoloji uzmanı Dr. Dt. Nadin Gemrekoğlu, bu süreçte implantları çevreleyen diş eti ve kemik dokusunun uzun dönem sağlığını planlamanın merkezine koyar.

Uygulama ve geçici protez süreci nasıl ilerler?

İşlem lokal anestezi altında yapılır; gerektiğinde sedasyon seçenekleri ilgili uzmanla birlikte değerlendirilir. İşlem sırasında ağrı hissedilmemesi hedeflenir. Gerekli diş çekimleri yapılır, kemik hazırlanır ve implantlar planlanan konumlara yerleştirilir.

İmplantların kemikte yeterli başlangıç sabitliğine ulaştığı uygun vakalarda, implantlara bağlanan sabit bir geçici protez aynı gün ya da kısa süre içinde takılabilir. Halk arasında "aynı gün diş" olarak bilinen bu yaklaşım, yalnızca uygun vakalarda uygulanan bir geçici protez aşamasıdır; her hastada mümkün değildir ve nihai protez anlamına gelmez.

Başlangıç sabitliğinin yetersiz olduğu durumlarda implantlar önce iyileşmeye bırakılır ve bu dönemde hareketli bir geçici protez kullanılabilir.

Nihai protez ne zaman yapılır?

İmplantların kemikle kaynaşması genellikle birkaç ay sürer. Bu süre tamamlandığında yeni ölçüler veya dijital taramalar alınır ve nihai protez hazırlanır. Prova aşamalarında estetik, konuşma ve ısırma uyumu kontrol edilir.

Nihai protezler, metal veya titanyum altyapı üzerine akrilik ya da kompozit dişler, ya da zirkonyum gibi farklı materyallerle hazırlanabilir. Materyal seçimi, karşı çene, ısırma kuvveti, estetik beklenti ve temizlenebilirlik birlikte düşünülerek yapılır.

Yeni bir protezle konuşma ve çiğneme alışkanlıklarının uyum sağlaması zaman alabilir. İlk haftalarda bazı seslerde ya da yanak ve dil hareketlerinde küçük değişiklikler hissedilebilir; bu alışma süreci kişiden kişiye değişir. Gerekli görülürse kontrol randevularında protezde küçük düzenlemeler yapılır.

All-on-4 ve All-on-6 protezlerin bakımı nasıl yapılır?

Sabit protezler hasta tarafından çıkarılamadığı için protezin altında ve implant çevresinde plak birikebilir. Bu nedenle günlük bakım, tedavinin uzun dönem sağlığı açısından belirleyicidir:

• Günde iki kez yumuşak bir fırçayla protezi ve diş eti birleşimini fırçalayın.
• Protezin altını ağız duşu, süper floss veya uygun boyutta arayüz fırçalarıyla temizleyin.
• Hekiminizin belirlediği aralıklarla kontrole gelin; bu kontrollerde gerektiğinde protez sökülerek implant çevresi profesyonel olarak temizlenir.
• Diş sıkma alışkanlığınız varsa hekiminizin önerdiği koruyucu plağı kullanın.

Kontrol randevularında implant çevresindeki dokular ölçülür, gerekli aralıklarla röntgen alınır, vidaların ve protez parçalarının durumu kontrol edilir. Bu kontroller, küçük sorunların büyümeden fark edilmesine yardımcı olur.

Uygulamalı öneriler için implant bakımı nasıl yapılır yazısına bakabilirsiniz.

Riskler ve dikkat edilmesi gerekenler nelerdir?

İşlem sonrası şişlik, morarma ve birkaç gün süren hassasiyet sık görülür. Daha seyrek olarak enfeksiyon, implantlardan birinin kemikle kaynaşmaması, protez parçalarında kırılma veya vida gevşemesi görülebilir. Uzun dönemde en önemli risk, yetersiz temizliğe bağlı implant çevresi iltihaptır; bu durum peri-implantitis olarak adlandırılır.

Sigara kullanımı ve kontrolsüz diyabet, hem iyileşme dönemindeki sorunlar hem de uzun dönemde implant çevresi hastalıklar açısından riski artırabilir. Bu nedenle tedavi öncesinde ve sonrasında bu risk etkenlerinin kontrol altına alınması önerilir; sigaranın etkileri hakkında sigara ve diş eti hastalığı yazısında ayrıntılı bilgi bulabilirsiniz.

Protezde hareket, implant çevresinde kanama, şişlik, kötü koku veya çiğnerken rahatsızlık fark ederseniz diş hekiminize başvurun. Tedavinin seyri ve sonuçları kişiden kişiye değişir; muayene ve gerekli tetkiklerden sonra size özel bir plan oluşturulur.